Sáng ngày 5/6, trong khuôn khổ Phiên họp thứ 46, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã thảo luận về việc tiếp thu và điều chỉnh dự thảo Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân. Đây là một chủ đề quan trọng, đánh dấu sự chuyển mình trong cách thức bảo vệ quyền lợi của cá nhân trong thời đại số hóa.
Cấm mua, bán dữ liệu cá nhân
Tại phiên họp, Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại của Quốc hội, Lê Tấn Tới, đã trình bày một số vấn đề liên quan đến dự thảo luật. Ông đã nhấn mạnh sự cần thiết phải cấm hành vi mua bán dữ liệu cá nhân. Các ý kiến đóng góp đã chỉ ra rằng cần phải chỉnh sửa những từ ngữ trong dự thảo để phù hợp với thực tiễn và tạo sự thống nhất trong hệ thống pháp luật.
Bên cạnh đó, có ý kiến đề xuất cần xem xét lại quy định về mức phạt từ 1-5% doanh thu, đồng thời quy định mức phạt phải tương xứng với thiệt hại hoặc lợi ích thu được từ hành vi vi phạm. Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại đã làm việc chặt chẽ với cơ quan soạn thảo để tiếp thu những ý kiến này.
Dự thảo luật đã xác định rõ những hành vi bị nghiêm cấm, bao gồm việc xử lý dữ liệu cá nhân nhằm chống lại Nhà nước; cản trở hoạt động bảo vệ dữ liệu cá nhân; vi phạm pháp luật dưới chiêu bài bảo vệ dữ liệu cá nhân; cũng như các hành vi mua bán dữ liệu cá nhân, việc này sẽ được thực hiện trừ khi có quy định cụ thể khác trong luật.
Xử lý vi phạm về bảo vệ dữ liệu cá nhân
Dự thảo Luật cũng đã xác định rõ nguyên tắc xử lý vi phạm, tùy theo tính chất và mức độ nghiêm trọng của từng hành vi. Điều này đồng nghĩa rằng nếu vi phạm gây thiệt hại, có thể phải bồi thường. Kể từ đó, các mức phạt hành chính cần được điều chỉnh để đảm bảo tính răn đe đối với các doanh nghiệp lớn, đặc biệt là những tập đoàn đa quốc gia có doanh thu hàng nghìn tỷ đồng.
Thượng tướng Lê Quốc Hùng, Thứ trưởng Bộ Công an, đã chia sẻ tại phiên họp rằng hiện tại có tới 150/193 quốc gia đã ban hành các quy định pháp luật liên quan đến bảo vệ dữ liệu cá nhân. Trong bối cảnh số hóa ngày càng phát triển, dữ liệu cá nhân ngày càng đối mặt nhiều rủi ro bị xâm phạm, ảnh hưởng đến quyền lợi hợp pháp của người dân.
Ông nhấn mạnh, Luật này có mục tiêu ngăn chặn hiệu quả các vấn đề xâm phạm dữ liệu cá nhân. Thứ trưởng Lê Quốc Hùng lưu ý rằng để đạt được mục đích này, mức phạt nên được quy định cao hơn, nhằm ngăn chặn các hành vi vi phạm từ các doanh nghiệp lớn, đặc biệt là những công ty công nghệ đa quốc gia.
Mức phạt cao hơn cho hành vi vi phạm
Ông Hùng cũng cho biết, nhiều nước như Mỹ, Singapore và Indonesia áp dụng mức phạt rất cao, có thể lên tới hàng trăm tỷ đồng. Do đó, dự thảo Luật sẽ điều chỉnh quy định mức phạt tối đa cho hành vi vi phạm lên tới 3 tỷ đồng. Đối với hành vi mua bán dữ liệu cá nhân, mức phạt có thể gấp 10 lần lợi nhuận thu được từ hành vi đó.
Ngoài ra, mức phạt cho hành vi chuyển dữ liệu cá nhân xuyên biên giới cũng sẽ được quy định là 5% doanh thu của tổ chức trong năm liền trước. Đặc biệt, đối với cá nhân có hành vi vi phạm, mức phạt tối đa sẽ bằng nửa mức phạt tối đa của tổ chức.
Bổ sung các quy định và đánh giá tổng thể
Chính phủ cũng đã thống nhất quy định khung phạt cho các hành vi vi phạm trong lĩnh vực bảo vệ dữ liệu cá nhân, đưa ra phương pháp tính toán khoản thu lợi từ việc thực hiện các hành vi vi phạm pháp luật.
Ngoài việc thảo luận về Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cũng đã xem xét dự án Luật sửa đổi và bổ sung một số điều của các luật liên quan đến quốc phòng và an ninh. Tại phiên họp, các thành viên đã nhất trí về sự cần thiết ban hành luật mới và sửa đổi 11 luật liên quan.
Tầm quan trọng của luật trong bối cảnh hiện tại
Trong bối cảnh hiện nay, khi mà các hoạt động kinh tế đang dần chuyển mình sang không gian số, những quy định trong dự thảo Luật là vô cùng cần thiết. Quy định chặt chẽ về bảo vệ dữ liệu cá nhân không chỉ là nhu cầu bảo vệ quyền lợi của công dân mà còn là biện pháp đảm bảo an ninh quốc gia trong tư duy cải cách pháp luật hiện đại.
Diễn biến của phiên họp cho thấy chính quyền đang rất nỗ lực để xây dựng một hệ thống pháp luật an toàn, phù hợp với bối cảnh xã hội hiện tại. Việc này không chỉ giúp nâng cao sự tin tưởng của người dân vào chính phủ mà còn củng cố niềm tin của các doanh nghiệp trong và ngoài nước.
Chúng ta rõ ràng đang bước vào một kỷ nguyên mới, nơi mà bảo vệ dữ liệu cá nhân không chỉ là vấn đề đạo đức mà còn là một yêu cầu bắt buộc trong việc duy trì đứng vững trước những tấn công từ các mối đe dọa tiềm tàng.
Dự thảo Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân không chỉ là một bước đi quan trọng trong việc xây dựng một nền tảng pháp lý vững chắc, mà còn là nỗ lực của đất nước trong việc hướng tới một tương lai an toàn hơn cho tất cả mọi người.
